Hipospadias: idrar deliğinin aşağıda olması

Hipospadias nedir?

Normalde idrar deliği penis başının ucundadır. Hipospadiasta idrar kanalı (üretra) anne karnında tam olarak gelişmez ve idrar deliği penisin alt yüzünde, normalden daha aşağıda açılır: penis başında, penis gövdesinde, skrotumda veya perinede (skrotumla makat arasında).

Hipospadiaslı çocuklarda genellikle üç bulgu birlikte görülür:

1. İdrar deliği aşağıdadır.
2. Sünnet derisi yalnızca üst taraftadır, alt tarafta yoktur. Bu yüzden penis “doğuştan sünnetli” veya “yarım sünnetli” görünür. Halk arasında bu görünüme “peygamber sünneti” de denir. Bunlar tanı değildir: bu görünüm çoğu zaman hipospadiasın belirtisidir.
3. Penis aşağı doğru eğiktir, özellikle ereksiyon sırasında.

Hipospadias yaklaşık 200–300 erkek çocuktan birinde görülür ve çocuk ürolojisinde en sık karşılaşılan doğuştan anomalilerden biridir.

Tipleri

• Distal hipospadias (yaklaşık %70): idrar deliği penis başında veya ona yakındır. En hafif ve en sık görülen tiptir.
• Penisin orta kısmında yerleşen hipospadias.
• Proksimal hipospadias: idrar deliği penisin kökünde, skrotumda veya perinededir. Çoğu zaman belirgin eğrilik ve inmemiş testis ile birlikte olur.

Bazen idrar deliği normal yerindedir ama penis eğridir. Buna hipospadias olmadan görülen penis eğriliği denir. Ayrıntılı bilgi: penis eğriliği.

Nedenleri

Nedeni tam olarak bilinmiyor. Anne karnında erkeklik hormonlarının etkisindeki bozukluklar, genetik yatkınlık ve bazı çevresel etkenler rol oynar. Ailede hipospadias olduğunda ve yardımcı üreme teknikleriyle doğan çocuklarda biraz daha sık görülür.

En önemli kural: sünnet yaptırmayın

Hipospadiaslı çocuğa sünnet yapılmamalıdır. Sünnet derisi, düzeltme ameliyatında yeni idrar kanalını örtmek ve penise yeterli deri sağlamak için kullanılır. Gerekirse sünnet, düzeltme ameliyatıyla birlikte planlanır.

Tedavi

Tedavi cerrahidir. En uygun zaman 6–18 aylık dönemdir: çocuk ameliyatı henüz hatırlamaz, dokular da yeterince gelişmiştir.

Ameliyatın amaçları:

• penisteki eğriliği düzeltmek,
• idrar deliğini penis başının ucuna taşımak,
• penise normal bir görünüm kazandırmak,
• çocuğun ayakta, düzgün bir akımla idrar yapabilmesini sağlamak.

Distal hipospadias çoğu zaman tek ameliyatla düzeltilir. Ağır proksimal hipospadiasta ve belirgin eğrilikte ameliyat iki aşamada yapılabilir. Ayrıntılı bilgi: hipospadias ameliyatı.

Sonuçlar ve takip

Distal hipospadiasta sonuçlar çok iyidir, komplikasyon riski yaklaşık %5–10’dur. Proksimal durumlarda risk daha yüksektir. En sık görülen komplikasyonlar: küçük bir delik (fistül), idrar deliğinin daralması, yeni kanalın genişlemesi. Bunların bazıları küçük bir ek ameliyatla, bazıları daha karmaşık bir ameliyatla düzeltilir.

Ameliyattan sonra uzun süreli takip önemlidir, çünkü bazı sorunlar çocuk büyüdükçe, ergenlik döneminde de ortaya çıkabilir. Doktor idrar yapmayı, penisin büyümesini ve eğriliği kontrol etmek için bir takip planı yapar; gerektiğinde erişkin ürolojisine geçiş sağlanır.