Çocuklarda sünnet: hazırlık, ameliyat ve iyileşme

Sünnet nedir?

Sünnet, penis başını örten sünnet derisinin (prepisyumun) cerrahi olarak alınmasıdır. Pek çok toplumda sünnet dini ve geleneksel nedenlerle yapılır, bazı çocuklarda ise tıbbi bir gereklilik de vardır.

Tıbbi nedenler

• skarlı, krem tedavisine yanıt vermeyen fimozis,
• liken sklerozus (sünnet derisinin beyaz, sert bir skarla daralması),
• tekrarlayan balanopostit,
• idrar yolu anomalisi olan çocuklarda tekrarlayan enfeksiyonlar,
• tekrarlayan parafimozis.

Kimlere sünnet yapılmamalı (veya önce değerlendirilmeli)?

• Hipospadias, “doğuştan sünnetli” veya “yarım sünnetli” görünüm,
• gömülü penis ve penoskrotal perde,
• penis eğriliği veya penisin kendi ekseninde dönmesi (torsiyon),
• sünnet derisinin balon gibi büyük olması (megaprepisyum),
• kanama eğilimi olan çocuklar (önce tetkik gerekir),
• genel durumu anestezi için uygun olmayan çocuklar.

Bu durumlarda sünnet derisi düzeltme ameliyatı için gerekebilir. Bu yüzden sünnetten önce çocuğun bir çocuk ürologu tarafından muayene edilmesi önemlidir.

Ameliyat nasıl yapılır?

1. Anestezi. Çocuklarda genellikle kısa bir genel anesteziyle birlikte bölgesel blok (dorsal penil sinir bloğu veya kaudal blok) uygulanır. Böylece çocuk ameliyatı genellikle hatırlamaz ve uyandıktan sonra birkaç saat ağrı hissetmez. Ayrıntılı bilgi: çocuklarda anestezi.
2. Cerrahi teknik. Sünnet derisinin dış ve iç yaprağı ölçülerek kesilir, kanama duruma uygun yöntemle durdurulur (elektrokoagülasyon gerekirse yalnızca bipolar), kesi hattı ince, eriyen dikişlerle özenle dikilir. Dikkat: peniste monopolar koter veya “lazer” adıyla sunulan yakıcı cihazlar kullanılmamalıdır, çünkü akım penis boyunca yayılarak penis başına ve damarlarına zarar verebilir.
3. Pansuman. Hafif bir pansuman yapılır ya da yara pansumansız, yalnızca merhemle bırakılır.

Çocuk uyandıktan 2–3 saat sonra, idrarını yaptıktan sonra eve gider.

Sünnet sonrası iyileşme ve evde bakım

İyileşme genellikle şöyle seyreder:

• 1–3. gün: penis başında şişlik ve kızarıklık, idrar yaparken hafif ağrı.
• 3–7. gün: penis başında sarımsı, nemli bir tabaka. Bu genellikle normal iyileşme tabakasıdır, silmeye gerek yoktur. Kızarıklık yayılıyorsa, şişlik artıyorsa, kötü kokulu akıntı veya ateş varsa bu bir enfeksiyon belirtisi olabilir: doktora başvurun.
• 7–14. gün: şişlik iner, çocuk normal yaşamına döner.
• 1–3 hafta: dikişler kendiliğinden düşer, son görünüm 4–6 haftada oturur.

Bakım:

• İlk 1–2 gün ağrı için yaşa ve kiloya uygun dozda parasetamol veya ibuprofen (her iki ilaç da doktorun önerisiyle verilir; 6 aydan küçük bebeklerde daha çok parasetamol tercih edilir). Böbrek hastalığı, tek böbrek, kusma veya ishal varsa ibuprofen vermeden önce doktorunuza danışın (ayrıntılı bilgi).
• 24–48 saat sonra günde 1–2 kez ılık suyla kısa banyo, sabunsuz.
• Her bez değişiminde veya idrar yaptıktan sonra penis başına merhem.
• Bol, yumuşak iç çamaşırı; 1–2 hafta bisiklete ve ata binmemek, ağır spor yapmamak.
• İlk günlerde penis başında sarımsı tabaka ve şişlik normaldir.
• Dikişler 1–3 hafta içinde kendiliğinden düşer.

Ayrıntılı bilgi: ameliyat sonrası evde bakım.

Olası sorunlar

Steril koşullarda, deneyimli bir cerrah tarafından yapılan sünnette komplikasyonlar seyrektir. En sık kanama ve enfeksiyon, geç dönemde ise meatal darlık görülür. Ayrıntılı bilgi: sünnet komplikasyonları.