İSUG: işeme sistoü­retrogra­fisi

İSUG nedir?

İşeme sistoüretrografisi (İSUG; voiding sistoüretrografi, VSUG; İngilizce VCUG), mesanenin kontrast maddeyle doldurulup röntgen ışınıyla izlenmesidir. Mesane dolarken ve çocuk idrarını yaparken görüntüler alınır.

Neyi gösterir?

• Vezikoüreteral reflü: idrarın üreterlere ve böbreğe geri kaçıp kaçmadığı ve derecesi,
• idrar kanalı (üretra): erkeklerde posterior üretral valv, darlıklar,
• mesanenin şekli: duvar kalınlaşması, divertiküller, üreterosel,
• mesanenin boşalması.

Ne zaman gerekir?

• USG’de üreterlerin genişlemesi veya ağır, iki taraflı hidronefroz,
• erkek çocukta valv şüphesi,
• ateşli idrar yolu enfeksiyonundan sonra: 12 aydan küçük çocukta ilk ateşli enfeksiyon, tekrarlayan ateşli enfeksiyonlar, USG veya DMSA’da bozukluk, her yaşta atipik enfeksiyon (enfeksiyon geçiren her çocuğa İSUG gerekmez),
• reflünün takibi veya tedaviden sonra sonucun kontrolü.

Nasıl yapılır?

1. Çocuk röntgen masasına yatırılır, genital bölge antiseptik bir solüsyonla temizlenir.
2. İdrar kanalından mesaneye çok ince, yumuşak bir sonda yerleştirilir. Sonda takılırken kısa süreli rahatsızlık veya ağrı olabilir. Ekip, çocuğun rahat etmesi için gerekli önlemleri alır.
3. Kontrast madde mesaneye yavaş yavaş doldurulur, görüntüler alınır.
4. Mesane dolunca çocuk masada idrarını yapar, bu sırada idrar kanalının görüntüsü alınır.

Hazırlık

• Aç kalmak gerekmez. Tetkik genellikle sakinleştirici ilaç olmadan yapılır; sakinleştirici planlanıyorsa hazırlığın nasıl yapılacağını tetkiki yapan bölüm anlatır.
• Çocuğa yaşına uygun, basit sözcüklerle anlatın.
• Sevdiği oyuncağı veya tableti yanınıza alın.
• Tetkik sırasında çocukta idrar yolu enfeksiyonu olmamalıdır. Doktor bazen kısa süreli antibiyotik tedavisi verir.

Sonrasında

• Bol sıvı içirin.
• 1–2 gün idrar yaparken hafif yanma olabilir.
• Ateş olursa doktora başvurun.